Χρήστος Μαρκίδης

 

                                                                                               Το βάθος ενδιάμεσα

                                                                                                      Περιέχεται

Σχεδίαζα την Κίρκη με γραφίτη όπως στεκόταν

κουλουριασμένη στο πάτωμα, με βλέμμα προ-

σηλωμένο στο σημείο φυγής, ανάμεσα ομφαλού

και μνήμης του λωτού. Εκεί, έπειτα από έναν

χρόνο σπουδής και πλέον, Λίντα φωτίστηκε.

ΣΤΟΧΕΥΟΝΤΑΣ

Στοχεύοντας το ηλιοβασίλεμα

αντάμωσα ανάμεσα της λύτρωσης

και του χαμού ένα αηδόνι.

Βουβάθηκες, μου είπε;

Χτύπα!

Πάγωσα μέσα στη θαλάμη

να υπομένω.

ΤΟ ΓΑΡ ΝΟΕΙΝ

Σώματα αλλιώς, μαστοί αλλιώς

λεκάνη αλλιώς, χείλη αλλιώς

και Πνεύμα.

Αλλά η διπλή σχισμή στο μέτωπο

πάντα εκεί απαράλλαχτη

μαλαματένιος άθλος 

η γυναίκα.

Κι ο άντρας ποιος;

Αντρέι; Οδυσσέας; Νάρκισσος;

Συμεών;

Ο άντρας σήμα νοερό, μνήμα λοξό

έρπει οριζόντια σκάβοντας

μα κάθετα ανεβαίνει στα ουράνια.

                                                                         Από τη συλλογή Χρήστος Μαρκίδης

                                                                                ΠΟΙΗΜΑΤΑ 1999- 2020 (εκδ. Αρμός)

                                                                                Πίνακας: Χρήστος Μαρκίδης 

Mahmoud Darwish

 

                             Death of  Ellenai, 1906/1907, Jacek Malczewski

Εγώ είμαι εσύ μέσα στις λέξεις. Κι ένα βιβλίο μας ενώνει. Οι

στάχτες που 'χεις μέσα  σου είναι και δικές μου, και στη σκιά

δεν είμαστε παρά δυο μάρτυρες, δυο θύματα, δυο σύντομα

ποιήματα

για τη φύση, ώσπου να ολοκληρώσει το λουκούλλειο γεύμα του

ο όλεθρος.

**

Να αντιστέκεσαι είναι να εξασφαλίζεις

Την καλή λειτουργία της καρδιάς σου, των όρχεων

Και της ριζωμένης σου αρρώστιας:

Αρρώστιας της ελπίδας.

**

Αν η αγάπη αρρωσταίνει,

Τη θεραπεύω με σπορ, ειρωνεία

Και διαχωρίζοντας τον τραγουδιστή από

    το τραγούδι.

**

Η πολιορκία μου με μεταμορφώνει από

    τραγουδιστή σε...

έκτη χορδή ενός βιολιού.

**

Η ειρήνη, ρίγη δυο εραστών που πλένονται

Στο σεληνόφως.

                                                       Από τις συλλογές Δεν μου ανήκω και Κατάσταση Πολιορκίας,

                                                    μτφ. Αγγελική Σιγούρου, (εκδ. Καστανιώτη 2024 και Μαΐστρος, 2010)

Η Ωραιότητα μάς πάει στο Μακρινό - ΤΑ ΝΕΑ (29/06/2026)

 

Farideh Hassanzadeh

 

                                      The Love Letter, 1669-1670, Johannes Vermeer

PEN PAL POEM

Δε συναντηθήκαμε ποτέ.

Δε σε είδα ποτέ με πιτζάμες,

να βουρτσίζεις τα δόντια σου πριν ξαπλώσεις,

ούτε αντίκρυσα μια φορά το βρεγμένο σου κεφάλι

να ξεπροβάλλει από το ντους,

όταν φώναζες:

«Ξέχασα τη χτένα μου… μπορείς να μου τη δώσεις;»

Δεν σε είδα ποτέ να τεντώνεσαι

το πρωί,

ούτε τη νύχτα, όταν ροχάλιζες,

και το νερό έτρεχε αργά

στην άκρη των χειλιών σου.

Ποτέ δεν μου δόθηκε η τύχη

να σου σιδερώσω το πουκάμισο,

να σου σερβίρω μια ζεστή σούπα,

να σε σκεπάσω ως το λαιμό

τη νύχτα όταν κρυολόγησες.

Μες στα κρύα μεσάνυχτα,

ποτέ τα σώματά μας δεν ζέσταναν το ένα το άλλο·

μα, ποτισμένα με υπέροχα ψέματα και με όνειρα,

τα γράμματα και τα ποιήματά μας,

ομορφότερα κι αθωότερα κι απ' την ίδια την αλήθεια,

μας ανακήρυξαν επίσημα

συζύγους — άντρα και γυναίκα.

Και παιδιά μας ήτανε τα τραγούδια αγάπης,

αθάνατα μες στην καταιγίδα των βομβών,

άτρωτα στις κατάρες των θεών.

                                                                          Μετάφραση: Ματούλα Λιμνιώτη

Georgi Gospodinov

 

                                   The Dining Room in the Coumtry, 1913, Pierre Bonnard

ΓΕΝΝΗΜΕΝΟΣ ΤΗΝ 7η ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ

Νοσταλγία για τις καρτ ποστάλ, που

ο πατέρας μου μάζευε στο συρτάρι του,

για τις κομμένες καρδιές τους και την ευχή

«ευτυχισμένοι να είστε σαν αυτούς τους δυο».

[ ...]

Νοσταλγία για το υφαντό στον τοίχο

και Εκείνη, κόκκινο φορώντας κεντημένη προφίλ,

η πρώτη γυναίκα της ζωής μου - το νήμα

στον αριστερό της ώμο έχει φθαρεί.

[ ...]

Και είθε ο καινούργιος χρόνος 1968 να τσακίσει τη λύπη

και να φωτίσει της Ευτυχίας σας το δρόμο...

Σε επτά μέρες θα γεννηθώ και θα ξεχάσω.

ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΑΒΙΚΩΝ

Εκείνη είναι απ' το Αλγέρι

Εκείνος είναι από ασήμι.

ΔΙΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΕΡΩΤΙΚΩΝ ΣΤΡΑΤΕΥΜΑΤΩΝ

Άναψε τσιγάρο μ' εκείνον τον τρόπο

που καταλαβαίνεις ότι όλα 

έχουν πια αποφασιστεί και είπε:

Τέλος, αισθάνομαι σαν στράτευμα

εν καιρώ ειρήνης,

[ ...]

σαν καπνιστής ανάμεσα σ' αυτούς που απαρνιούνται το κάπνισμα,

σαν εραστής  ανάμεσα σ' αυτούς που απαρνήθηκαν τον έρωτα. [ ...]

ULTIMUS LAPIS

Όποιος από εσάς είναι

πιο ζωντανός από εκείνον που εδώ κείται

ας βάλει την ταφόπλακα.

                         Dust Motes dancing in the Sunbeams, 1900, Vilhelm Hammershoi

ΜΕΤΑΚΟΜΙΣΗ ΣΕ ΝΕΟ ΣΠΙΤΙ

αγόρασαν επτά 

λευκές τουλίπες

για ένα άδειο βάζο

σε ένα δωμάτιο άδειο

λευκό σαν τουλίπα [ ...]

ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΥΣΙΑΣ

Αυτό το λεπτό απουσιάζω 

από τη Σόφια, το Λονδίνο,

[ ...]

την Καζαμπλάνκα, τον Παναμά, [ ...]

Τόσα πολλά μέρη

στα οποία δεν είμαι.

[ ...]

Κόσμος 

πυκνοκατοικημένος

με απουσίες.

                                          Αποσπάσματα ποιημάτων από τη συλλογή Εκεί όπου δεν είμαστε

                                                Georgi Gospodinov, μτφ. Αυγή Λίλλη, (εκδ. Ίκαρος 2022)

Alexis Díaz Pimienta

 

                                   Sun in an Empty Room, 1963, Εdward Hopper

ΧΕΙΜΩΝΙΑΤΙΚΟΣ ΗΛΙΟΣ ΣΤΗ ΣΕΒΙΛΛΗ

Λόγω των απαιτήσεων του σεναρίου ο ήλιος διασχίζει τα σύννεφα

και τρυπώνει μέσα στη χειμωνιάτικη γιορτή.

Ένας ήλιος δίχως γλουτένη δίχως χρωστικές

χαμηλός σε θερμίδες.

Ένας ήλιος καμωμένος

από μοναξιά και υδρογόνο

του πιο συνηθισμένου φύλου και από φως.

Λόγω των απαιτήσεων του σεναρίου ο ήλιος κι εγώ

κοιταζόμαστε κατάματα.

Αλλά αυτός νιώθει αδύναμος. Φοράει τα γυαλιά του

και φεύγει.

ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟ

Το χειρότερο με τον έρωτα είναι όταν τελειώνει

ότι δε μοιάζει ούτε

με τη σκιά του.

Το μίσος τουλάχιστο είναι πάντα το ίδιο.

Ίσως γι αυτό

απογοητεύει λιγότερο.

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΣΥΜΒΟΥΛΗ ΤΟΥ ΣΕΞΟΛΟΓΟΥ

Οι οργασμοί 

απλούστατοι

είναι γόνιμοι

αν και συμβαίνουν

σε διαφορετικά κρεβάτια.

ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ

Με άδεια τα χέρια με άδεια τα μάτια με το στήθος κενό

κοιτάζω προς τα πίσω και βλέπω μόνο σκόνη κοιτάζω προς τα μπρος και βλέπω μόνο σκόνη.

Δεν υπάρχει άλλη λύση

παρά να κοιτάξω προς τα μέσα. 

Στην ίδια τη σκόνη.

                                                                              Μετάφραση: Στέλιος Καραγιάννης

Κώστας Θ. Ριζάκης

 

                                At Eternity's Gate, 1890, Vincent van Gogh

μονόδρομος

                                στον Θανάση Γ. Μίχο

δεν λάθος θα ισχυριστώ ας μέ βολεύει

επ’ αρκετώ (μην ακουμπά στο πλήρως)

πως εν αγνοία μεν συνέβη είτε πως θα

διεδραματίσθη νύκτα νύκτα βαθιά δεν

στο πισσώδες μαύρον της κάποιο εγγύς

μέγα κακόν μπορούσα να εντοπίσω – όχι

λοιπόν τέτοιος εδώθ’ ισχυρισμός ήξερα και παράξερα

ώστε ουδόλως τό εκ των υστέρων δη μουντζόκλαμα ευ-

σταθεί μ’ ανέκαθεν όσοι ποιητές ρίσκαραν τη σκανδάλη

                                                    

                                              Πηγή Πρώτης δημοσίευσης: ΠΟΙΗΤΙΚΟΣ ΠΥΡΗΝΑΣ

                                                                                        ppirinas.blogspot.com

Η Ωραιότητα μάς πάει στο Μακρινό: Δύο Ποιήματα - Μτφ. Στέλιος Καραγιάννης

 

                                           The Starry night, 1889, Vincent van Gogh

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

Ι

Στα παιδικά τετράδια

επιστρέφω

τα βράδια

και καθαρίζω τ’ αστέρια

από τις θλίψεις της μνήμης.

ΙΙ

Γέρνω επάνω σου.

Λουλούδι ανοιχτό

δε σκέφτεται τίποτα

το κορμί

διαθέτει τη φιλοσοφία

του μίσχου.

 

 

NOTAS

I

En los cuadernos de mi niñez

regreso

por las tardes

y limpio las estrellas

de las penas del recuerdo.

II

Me apoyo en ti.

Una flor abierta

no piensa en nada

el cuerpo

posee la filosofía

del tallo.

 

ΤΑ ΠΑΘΗ

 

Ποτέ δεν υπήρξα

τόσο

προσκολλημένος στη ζωή 

GUISEPPE UNGARETTI

 

 

Ένα πραγματικό πάθος διαρκεί λιγότερο

από ένα φανταστικό.

Τα μικρά καθημερινά πάθη

μικρές αύρες είναι,

αλλά δε μας αλλάζουν τη ζωή.

Όταν μεγαλώσουν γίνονται θεομηνία.

PASIONES

 

Nunca he estado

tan

apegado a la vida

 GUISEPPE UNGARETTI

 

Una verdadera pasión dura menos

que una imaginaria.

Las pequeñas pasiones cotidianas

son brisas,

pero no cambian nuestras vidas.

Cuando crecen, se convierten en un desastre.

 Από τη συλλογή Η Ωραιότητα μάς πάει στο Μακρινό

                                                                                                                           εκδ. ΑΩ, 2026

                                                            Μετάφραση στα Ισπανικά: Στέλιος Καραγιάννης

                                                                                                                 

 

José Daniel Espejo

 

                                                    Relativity, 1958, M. C. Escher

Κανείς  δεν έχει ιδέα τι θα πει επανάληψη

αν δεν έχει ζήσει προηγουμένως μ’ ένα αυτιστικό παιδί

που κοιτάζει το ίδιο βίντεο στο You Tube

μέχρι να το απομνημονεύσει τελείως. Λέξεις,

ήχους, φωτιστικά εφέ

κι όλα τα αντικείμενα. Για να αδυνατίσεις

συνιστώ αυτή την ταινία του Μέμπιους

να βυθιστείς σε μια επαναλαμβανόμενη ζωή δίχως τέλος

και για να διαπερνάς τους τοίχους (...)

 

ΤΣΑΡΟ 2

ΜΕΡΙΚΕΣ φορές βλέπω στα όνειρά μου τη γυναίκα που

   λείπει.

Δεν μιλάει. Κοιτάζει τα πέδιλά της. Φοράει ένα φόρεμα

χρώματος μπλε σκούρο. Όταν το βγάζει

εκείνη πλέον δεν είναι εκεί. Μας σκεπάζει μ’ αυτό

τα παιδιά κι εμένα

τώρα μας περιθάλπουν αναρίθμητοι

άγνωστοι αστερισμοί.

Ο ΜΑΡΤΙΝ ΣΤΙΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ

 

Δεν έχω ούτε μία φωτογραφία από τα ουρλιαχτά σου,

από τους λυγμούς σου, από τις νύχτες που περνάς ξάγρυπνος

όταν τα πάντα είναι πιο σκοτεινά. Κι εκείνη η φορά που

  χάθηκες

και διέσχισα ουρλιάζοντας την πόλη από τους Κήπους δε λα

Πόλβορα

μέχρι τη Λεωφόρο Ελευθερίας (...)

Κανείς δεν κάνει like σ’ αυτές τις

  φωτογραφίες

στο διαδίκτυο. Κανείς δεν σχολιάζει αυτές τις αναμνήσεις.

Αλλά έχουν βάρος

και εξακολουθούν παρούσες.

                  The  Mystery and Melancholy of a Street, 1914, Giorgio de Chirico

 ΤΟ να περπατάς για να ξεχάσεις κάποιον

μοιάζει να έχει ένα σωρό πλεονεκτήματα: κρατάς

την καρδιά σου  σε λειτουργία ασκείς

την περιπατητική των κλασικών  αποβάλλεις με τον ιδρώτα

τα χημικά υπολείμματα τα οποία αποκαλούμε επίσης

έρωτα                  κι είναι ένα ολάκερο ταξίδι

είναι ένα ολάκερο ταξίδι σε τροχιά στα περίχωρα

μιας επαρχιακής πόλης (...)

πιο πέρα - πολύ πιο

πέρα - από τον Ωρίωνα συνοδευόμενος από ένα παιδί

που αποκαλεί τα χερσοχώραφα με τοπωνύμια

που δεν τους αντιστοιχούν         βρισκόμαστε σε τροχιά

γύρω από τι                                 ξεχνάω τη φωνή σου

                                                    αγαπητοί

επιβάτες εισερχόμαστε στη σιωπή

επιβαίνοντας στην τόσο χαρακτηριστική 

ακινησία των δορυφόρων.

                                                από τη συλλογή Οι λίμνες της Βόρειας Αμερικής, Librofilo & Co

                                                                                        Μετάφραση: Κωνσταντίνος Παλαιολόγος

Η Ωραιότητα μάς πάει στο Μακρινό - Ματούλα Λιμνιώτη

 

 

ΣΥΝΤΑΓΕΣ

 

Δεν τα καταφέρνω με τη μαγειρική.

Θέλω να πω
δεν μπορώ να ανακατέψω
με επιτυχία τις σκέψεις
τις μέρες που επιστρέφω
βρεγμένη
από τη ρόδα που πέρασε
με βία πάνω απ’ τη λακκούβα.

Διαβάζω την Glück:
Το βιβλίο περιέχει
μόνο συνταγές για τον χειμώνα,
όταν η ζωή είναι σκληρή.

Την άνοιξη,
ο καθένας μπορεί να φτιάξει
ένα ωραίο φαγητό.

Το σωστό αλάτισμα
φαίνεται ακατόρθωτο.

Είναι που κοιμάμαι πάντα
με τη θάλασσα.

Κι οι σκέψεις μου
είναι ψίχουλα
στο πιάτο του κόσμου.

Ταΐζουν μόνο ποιήματα.

Τα βράδια
πέφτουν στη γη
σαν το τραυματισμένο ορτύκι.

RESETAS

No puedo cocinar.

Es decir, no logro despertar pensamientos

los días que regreso

mojado

de la rueda que pasó sobre el charco.

Estoy leyendo Glück:

El libro solo contiene recetas para el invierno,

cuando la vida es dura.

En primavera,

cualquiera puede preparar

una buena comida.

La salinización adecuada

parece imposible.

Es que siempre duermo

con el mar.

Y mis pensamientos

son migajas

en el plato del mundo.

Solo se alimentan de poemas.

Por las noches,

caen al suelo

como una codorniz herida.

                                                           Από τη συλλογή Η Ωραιότητα μάς πάει στο Μακρινό

                                                                                                                           εκδ. ΑΩ, 2026

                                                            Μετάφραση στα Ισπανικά: Στέλιος Καραγιάννης

                                                                                                                 

 

Αλέξανδρος Μπάρας

 

                    The Ruins of  the Oybin (The Dreamer), 1835, Caspar David Friedrich

                         

ΤΑ ΕΣΠΕΡΙΑ

 

Βράδυ.

Ελαιώδη τα νερά του προλιμένος,

βαριά, σαν υδραργυρικά,

με κάτι ιώδεις αποχρώσεις,

κάτι θαμπούς μεταλλισμούς

κι αποχαυνώσεις  ρόδινες…

 

Ναι, κάτι τέτοιες

ευδαιμονικές βραδιές,

ανώδυνες,

περιπλανώμενες βραδιές

μέσα στα θέρη,

διστακτικές να σβήσουν,

διστακτικές να καταλύσουν

την ονειροκρατία προς δυσμάς

μετά το πέσιμο του ήλιου,

 —ενώ μια θεία μεσοβασιλεία

γνωρίζει πια το φως που μας δυνάστευε

απ’ την αρχόμενη του σκότους μοναρχία —

ναι, κάτι τέτοιες βραδιές,

 

στα ελαιώδη νερά του προλιμένος,

μετακινείται κύκνεια

ένα μεγάλο πλοίο,

μετακινείται παίρνοντας

κατεύθυνση προς  τ’ ανοιχτά,

μ’ εκείνο το περιφρονητικό του μεγαλείο

των μακρινών αναχωρήσεων…

 

—Κι ίσως δεν είναι πλοίο,

ίσως είναι το παν που φεύγει,

όλα που φεύγουν — Όλα.

 

ΞΑΝΘΟΥ ΓΕΝΟΥΣ

 

Πεινάω την παρουσία σου,

τα στάχυα των μαλλιών σου

άρτος ερωτικός πάλι να γίνουν,

τρελός σαν τότες να φιλάω τις παλάμες σου

και τη γλυκιά μελένια πέτρα στο παράξενό

σου δαχτυλίδι του παράμεσου…

 

ΚΥΠΑΡΙΣΣΙ

 

Μουντή, λιγνή πράσινη φλόγα

ποια κρύα φωτιά να σ’ αναδίνει;

Tι λύσσα να’χει η καταιγίδα

που όλο φυσά και δε σε σβήνει!

                                                                                            Από τη συλλογή Άθροισμα 

                                                                                                1933-Ποίηση- 1983, Κέδρος

R.S.Thomas

 

                                  Lady with an Ermine, 1489-1491, Leonardo da Vinci

CAROL

What is the Christmas without

snow?  We need it

as bread of a cold

climate, ermine to trim

our sins with, a brief

sleeve for charity's

scarecrow to wear its heart

on, bold as a robin.

CAROL

 

Τι είναι τα Χριστούγεννα χωρίς χιόνι;

Το χρειαζόμαστε

όπως το ψωμί στο παγωμένο κλίμα,

την ερμίνα που εξωραΐζει τις αμαρτίες μας·

 

το ανεπαρκές μανίκι

ώστε το σκιάχτρο της φιλανθρωπίας

να εκθέσει την καρδιά του,

σαν τον θαρραλέο κοκκινολαίμη.

                                                                                ( * Carol: χριστουγεννιάτικο άσμα )

   

                                             American Gothic, 1930, Grant Wood

 ALBUM

My father is dead.

I who am look at him

who is not, as once he

went looking for me

in the woman who was.

There are pictures

of the two of them, no

need of a third, hand

in hand, hearts willing

to be one but not three.

What does it mean

life?  I am here I am

there.  Look!  Suddenly

the young tool in their hands

for hurting one another.

And the camera says:

Smile; there is no wound

time gives that is not bandaged

by time.  And so they do the

three of them at me who weep.

ΑΛΜΠΟΥΜ

Ο πατέρας μου πέθανε.

Κι εγώ που υπάρχω τον κοιτάζω,

εκείνον που δεν υπάρχει πια,

όπως  ο ίδιος, τότε, μ' αναζήτησε

μέσα στη γυναίκα που κάποτε υπήρχε.

 

Υπάρχουν φωτογραφίες με τους δυο τους,

χωρίς την ανάγκη για τρίτον·

πιασμένοι χέρι με χέρι,

καρδιές πρόθυμες να γίνουν μία

αλλά όχι τρεις.

 

Τι σημαίνει η ζωή; Εδώ είμαι, εκεί είμαι·

κοίτα! Ξαφνικά, στα χέρια τους

ένα νεαρό εργαλείο

για να πληγώνουν ο ένας τον άλλον.

 

Κι η κάμερα λέει:

Χαμογελάστε· καμιά πληγή

που ανοίγει ο χρόνος δεν μένει ανοιχτή

παρά επουλώνεται  απ’ αυτόν. 

Κι οι τρεις τους, μπροστά σε μένα που θρηνώ,

χαμογελούνε τώρα για τη φωτογραφία.

 

                                                                                                    Μετάφραση:  Μ. Λιμνιώτη